Ruhbilimciler Çek yazar Franz Kafka’nın algı sınırlarını zorlayan metinlerini çalıştılar. Sonuç: Kafka okumak mucizevi bir şekilde zihni geliştiriyor!
 |
| “Yalnız, sınav öncesi oturup bir Kafka hikayesi okumanın sınavdaki başarınızı arttırmayacağını da belirtmekte fayda var” diye de ekliyor Proulx. |
California ve British Columbia üniversitelerinden psikologların ortaklaşa yürüttüğü bir çalışmaya göre, gerçeküstücülükle bir şekilde temas kurmak örtük öğrenme fonksiyonlarını yöneten bilişsel mekanizmaları güçlendiriyor.
Kafka’nın labirenti zekayı geliştiriyor
Psikologlar yaptıkları deneyde, kontrol grubuna Kafka’nın, “bir doktorun hastasına ‘dünyevi olmayan atlarla’ yaptığı ziyareti, yatan hastanın yanına çıplak olarak uzanmasını ve sonra pencereden ‘çırılçıplak, bu alabildiğine mutsuz çağın ayazına açık’ şekilde kaçışını” anlattığı “Bir Köy Hekimi” (Ein Landarzt) adlı kısa hikâyesini okutmuşlar.
Denek grubuna da bu hikâyeyi okutmuşlar ancak bu kez, olay örgüsünü daha ayakları yere basan bir hale getirerek. Sonrasında, bu iki gruba sıralı harflerin mantığını çözmelerini gerektiren yapay bir dilbilgisi alıştırması verilerek, onlardan bu dizgilerin mantığını akıllarında tutarak, benzer dizgiye sahip olanları işaretlemeleri istenmiş.
California Üniversitesi’nde postdoktora çalışmasını yapan, araştırmanın sahiplerinden Travis Proulx, araştırmayla ilgili olarak Psychological Science adlı derginin eylül sayısında yazdığı makalesinde, “Mantıksız olan hikayeyi okuyanlar daha fazla dizgi işaretlediler - yapı teşhis etmek konusunda daha istekli oldukları aşikar” diyor. “Ancak, daha da önemlisi, hikayenin normal versiyonunu okuyanlardan daha fazla doğru işaretleme yapmış olmaları. Dizgiyi kesinlikle diğer katılımcılardan daha iyi öğrendiler.”
Proulx bu araştırmanın ardındaki mantığın, “aslen mantıksız görünen” bir şeyle karşılaştığımızda beyinlerimizin buna, çevremizdeki “başka türden bir yapıyı arayarak” cevap vermesi olduğunu söylüyor.
Yapılan bir başka testten de aynı sonuçlar elde edilmiş. İnsanlara geçmişte yaptıkları davranışların tutarsız olduğunu düşündürüp onların kendilerini yabancılaşmış hissetmeleri sağlanmış.
“Kafka’yı okurken de kimlik algınızda bir çöküş deneyimlediğinizde de sonuç aynıdır” diye yazıyor Proulx. “Alışkın oldukları çağrışımlar alaşağı edildiğinde insanlar rahatsız olurlar, bu da onlarda çevrelerini anlamlandırmak konusunda bilinçdışı bir istek uyandırır. Bu rahatsızlık hissine gerçeküstü bir hikaye okumaları veya tutarsız davranışları üzerine düşünmeleri neden olabilir. Her iki durumda da bundan kurtulmak isterler. O yüzden de yeni yapılar öğrenmeye yönelirler.”
Sınav öncesi Kafka’dan sakının
Ancak kişi eğer yabancılık hissiyle karşılaşacağını bekliyorsa onda bu etki görülmez: bu sonucun alınması için kişinin beklenmedik durumlar karşısında şaşırması ve bunları anlamlandıracak bir yol bulamaması gerekir, çünkü bu onu bir başka şeyi anlamlandırmak için çaba göstermeye yönlendirecektir.
“Yalnız, sınav öncesi oturup bir Kafka hikayesi okumanın sınavdaki başarınızı arttırmayacağını da belirtmekte fayda var” diye de ekliyor Proulx.
Okunmuş Kafka zihin açar, nazardan korumaz
GUARDIAN - Istanbul
19.09.2009
3 yorum:
Guardian'a bayılıyorum...
ha ha ha çok tatlı
Ben sınav öncesi de okuyorum fark etmez :)
Yorum Gönder